Direct naar inhoud

Groeistap 5: jongere/adolescent

Van 14 tot 20 jaar maken jongeren een grote emotionele, lichamelijke en seksuele ontwikkeling door. De invloed van ouders neemt af en die van leeftijdsgenoten toe.

De ontwikkeling in groeistap 5

  1. Praktische zelfstandigheid
  2. Sociale contacten leggen en vriendschappen maken en onderhouden
  3. Op de 16e en 18e verjaardag verandert de juridische context: steeds meer beslissingsrecht
  4. Experimenteren en ontdekken
  5. Vervolgopleiding en/of carrière kiezen

Lichamelijke verandering

Jongeren/adolescenten maken een grote emotionele, lichamelijke en seksuele ontwikkeling door. Ze worden steeds zelfstandiger en krijgen te maken met keuzes rondom vervolgopleiding, werken en omgaan met geld. In de wet is bepaald dat jongeren vanaf 16 jaar meer beslissingsrecht hebben en vanaf 18 jaar volwassen zijn.

De invloed van leeftijdsgenoten wordt steeds groter ten opzichte van de invloed van ouders. Het is daarom belangrijk dat jongeren positieve rolmodellen in hun omgeving hebben en voldoende positieve uitdagingen aangeboden krijgen. Het brein is nog volop in ontwikkeling, wat ze kwetsbaar maakt voor omgevingsinvloeden, maar ook kansen biedt voor pro-sociaal gedrag en het verkennen van talenten.

De hormonale veranderingen in combinatie met de drang te experimenteren en ontdekken, kan botsen met grenzen die ouders (en bijvoorbeeld school) stellen. Stemmingswisselingen, discussies en conflicten komen regelmatig voor in deze ontwikkelingsfase. In deze groeistap kan de behoefte aan spanning en avontuur enerzijds en het onvoldoende kunnen overzien van de gevolgen van het gedrag anderzijds, tot risicogedrag leiden. Denk bijvoorbeeld aan het experimenteren met alcohol, sigaretten, vapen, drugs, seksuele contacten en sociale media.

Meer over de ontwikkeling van jongeren/adolescenten